12:56
Aliment haqida 7 ta muhim savolga javob
09:53
O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyev “Buyuk ipak yo‘li” xalqaro turizm markazining ochilish marosimida ishtirok etdi.
15:07
SHIFOKOR BO‘LMOQCHIMAN
15:19
Yoshlar yetakchisi, balansi, daftari
15:46
Kitob va internet bir-birini to‘ldirishi kerak(mi?)
18:40
Aliment miqdori, chet elga chiqishga taqiqni olib tashlash, alimentni kamaytirish: aliment bo‘yicha muhim 10 ta qoida
11:14
Yangi stipendiya: miqdori 1 020 ming soʻm!
5.5.2026 118
BOLALAR VA IJTIMOIY TARMOQ: Taqiqlar davri keldimi?
2025-yil dekabrda Avstraliya 16 yoshgacha bo‘lgan bolalarga ijtimoiy tarmoqdan foydalanishni taqiqladi.
23.4.2026 416
Xorijiy davlatlarda olingan ilmiy darajalar tan olinishi bo‘yicha amaliy seminar o‘tkazildi
Bugun Oliy attestatsiya komissiyasida mazkur qaror ijrosini ta’minlash bo‘yicha oliy ta’lim va ilmiy tadqiqot tashkilotlari mas’ullari uchun amaliy seminar o‘tkaziladi.
8.4.2026 840
OAK: I chorak natijalari
Oliy attestatsiya komissiyasi tomonidan ilmiy salohiyatni oshirish, attestatsiya tizimini takomillashtirish hamda ijro intizomini mustahkamlash borasidagi ishlar izchil davom ettirilishi ma’lum qilindi.
12.3.2026 1454
VENOM FENOMENI: OMMAVIY MADANIYAT QAHRAMONI YOKI MAFKURAVIY XAVF?
Venom - bu shunchaki kino qahramoni emas. U ommaviy madaniyatdagi fenomen sifatida yoshlar ongiga qanday ta’sir ko‘rsatishi mumkinligini ko‘rsatadi.
26.2.2026 1891
“Aqlvoy"dagi soch bo‘yog‘i, “Bolajon”da parashok...
Reklama hayotimizning ajralmas qismiga aylanib ulgurgan.
14.2.2026 2088
Agar akkauntingizni buzib kirishsa…
Raqamli dunyoda xavfsizlik — bu ham madaniyat.
3.2.2026 2491
Iztirob qo‘rg‘onidagi erkinlik
“Adabiyot hamma vaqt hammasi uchun barobar, u dunyodagi eng demokratik hodisadir” – Ozod Sharafiddinovning bu teran mushohadasi olimning butun umrlik ijodiy va hayotiy aqidasini belgilab beradi. Biz ko‘pincha adabiyotni shunchaki estetik zavq manbayi yoki o‘tmish xotirasi deb bilamiz, ammo Ozod Sharafiddinov uchun u millatning o‘zini-o‘zi anglash laboratoriyasi, inson ruhining eng erkin parvoz maydoni edi. Olimning nazarida, haqiqiy adabiyot hech qanday sun’iy andozalarga sig‘maydi va uni biron-bir mafkuraviy qolipga solishga urinish, eng avvalo, insonning tafakkur huquqiga qilingan tajovuzdir. 1929-yilda tug‘ilib, shafqatsiz tuzumning qatag‘onlari va mafkuraviy tazyiqlari ostida voyaga yetgan yozuvchining qalbi turg‘unlik yillarida ham Cho‘lponlar va Fitratlar sog‘inchi bilan yashirincha ulg‘aydi. Keyinchalik bu sog‘inch nafaqat ilmiy jasoratga, balki o‘zbek tanqidchiligida yangi bir bosqichni shaxsiyat konsepsiyasini, ya’ni insonni ijtimoiy mexanizmning kichik murvati emas, balki betakror koinot sifatida ko‘rish tamoyilini boshlab berdi. Olimning “Zamon. Qalb. Poeziya” asaridan to umrining so‘nggi yillarida bitilgan “Dovondagi o‘ylar” kitobigacha bo‘lgan masofa o‘zbek ruhining turg‘unlikdan hurlikka, mustamlakachilik asoratidan milliy istiqlolga qadar bosib o‘tgan iztirobli va sharafli yo‘lidir. Ozod Sharafiddinovning murabbiylik falsafasi ham o‘ziga xos “Ozodona” talabchanlikka tayanar edi. U shogirdlariga dars berar ekan, “Shoir bo‘lish ixtiyoriy, ammo inson bo‘lish majburiydir”, degan hikmatni ularning shuuriga muhrlashga intilardi. Olim uchun ijodiy iste’doddagi jilolardan ko‘ra insoniy diyonat va intellektual halollik bir necha pog‘ona baland turardi. U kishi og‘ir xastalik tufayli g‘ildirakli aravachaga mixlanib qolgan yillarida ham tushkunlikka tushmadi, aksincha, “Jahon adabiyoti’ jurnalini tashkil etib, shogirdlari oldiga jahon tafakkuri bilan bo‘ylasha oladigan yangi o‘zbek ziyolisi qiyofasini shakllantirish vazifasini qo‘ydi. Ustozning “E’tiqodimni nega o‘zgartirdim?” degan iqrori shunchaki tavba emas, balki bugun zamonaviy ta’lim tizimida suv va havodek zarur bo‘lgan “tanqidiy tafakkur” sabog‘i edi. Olim o‘z xatolarini mardona tan olish orqali haqiqatga eltuvchi yo‘l faqat shaxsiy jasorat va o‘z-o‘zini taftish qilishdan o‘tishini amalda isbotladi. U Uyg‘unning “O‘lsam ayrilmasman quchoqlaringdan...” satrlarini sharhlar ekan, Vatanni geografik tushunchadan yuksaltirib, uni millatning “ma’naviy quchog‘i” - ona tili, adabiyoti va tarixdagi g‘ururi sifatida talqin etdi. Olimning bu yondashuvi bugungi yosh avlod uchun vatanparvarlikning eng samimiy va hayotiy darsligidir. Bugungi raqamli media, ijtimoiy tarmoqlar va cheksiz axborot shovqini hukmron bo‘lgan davrda Ozod Sharafiddinovning publitsistik uslubi biz uchun eng ishonchli ma’naviy kompasdir. Ijtimoiy tarmoqlardagi yuzaki “mashhurlik” va soxta “vatanparvarlik” ko‘paygan bir paytda, olimning “She’r ko‘p, ammo shoir-chi?” maqolasidagi “vijdon uyg‘oqligi” tamoyili har qachongidan ham dolzarbdir. Ustoz bizga so‘zning vaznini, uning ortidagi mas’uliyatni o‘rgatdi. U kishi uchun so‘z shunchaki tovushlar yig‘indisi emas, balki millat taqdiri uchun mas’ul bo‘lgan, jamiyatning ma’naviy jarohatlarini davolashga qodir kuchli qurol edi. Olim shogirdlariga qarata: “Agar yozayotgan so‘zingga o‘zing ishonmasang, uni o‘quvchiga taqdim etishga haqqing yo‘q”, degan qat’iy talabni qo‘yar edi. Bugun nufuzli nashrlar sahifalarida Ozod Sharafiddinov o‘gitlarini eslar ekanmiz, u kishining qoldirgan ma’naviy genetikasi naqadar hayotbaxsh ekanligini anglaymiz. Ustoz vasiyat qilganidek, biz bugun ta’limda adabiyotni shunchaki quruq faktlar to‘plami emas, balki “hayot darsligi”ga aylantirmas ekanmiz, yoshlarimizning ma’naviy ildizlarini global bo‘ronlardan asrab qola olmaymiz. Xulosa qilib aytganda, Ozod Sharafiddinov qoldirgan meros - bu shunchaki ilmiy xulosalar majmuasi emas, balki hur fikrli va mustaqil shaxsni tarbiyalashning mukammal dasturidir. Olim bizni loqaydlik botqog‘idan chiqarib, badiiy did va milliy g‘urur cho‘qqilari sari boshladi. Ustozning “Dovondagi o‘ylar”i bugun har bir o‘zbek o‘qituvchisi va ziyolisining ish stolida turishi, ularni haqiqat va adolat yo‘lida sobit turishga undashi shart. Ozod aka aytganidek, adabiyot o‘zining haqiqiy missiyasini bajarsa, inson ruhini kishanlardan ozod qiladi, millat esa o‘zining mangu hurriyat quchog‘ini topadi. Zero, Ozod Sharafiddinov nomi bilan bog‘liq bo‘lgan bu ma’naviyat parvozi hech qachon to‘xtamaydi, u millatning mangu istiqboli sari yo‘l ko‘rsataveradi.
23.1.2026 2611
Yerga bo‘lgan huquq sud tartibida bekor qilinadi, agar...
Dunyoda oziq-ovqat xavfsizligini hamda dunyo aholisining ekologik toza qishloq xo‘jaligi mahsulotlariga bo‘lgan ehtiyojini ta’minlash har qachongidan dolzarb bo‘lib qolmoqda. BMT ma’lumotlariga ko‘ra, 2050 yilga borib dunyo aholisi 10 mlrd kishiga yetadi. Hozirda dunyodagi mavjud 8 milliardga yaqin aholining qishloq xo‘jaligi hisobiga kun kechirayotgan qismi 2,6 milliard (33 % dan ortiq)ni tashkil etayotgan vaqtda, mavjud qishloq xo‘jaligi yerlarining 52 % kuchli degradatsiyaga uchragan. Bu kabi global masalalar ortidan qishloq xo‘jaligiga mo‘ljallangan yerlarni huquqiy jihatdan muhofaza qilish, qishloq xo‘jaligi yerlarining unumdorligini oshirish, yerdan belgilangan maqsadlarda foydalanishga qaratilgan chora-tadbirlarni amalga oshirish zarurati yanada oshadi. Jahonda yuz berayotgan iqlim o‘zgarishi va ekologik tahdidlarning ortib borishi iqtisodiyot, qishloq xo‘jaligi sohasi bilan bir qatorda insoniyatning barqaror kelajagiga ham jiddiy xavf tug‘diradi. Yuzaga kelishi mumkin bo‘lgan salbiy holatlar ta’sirini kamaytirish maqsadida qishloq xo‘jaligiga mo‘ljallangan yerlarni muhofaza qilish, ulardan oqilona foydalanish, qishloq xo‘jaligi yerlarining yaroqsiz holatga kelishi, yer resurslarining zararlanishi, qishloq xo‘jaligi yerlarining meliorativ holati yomonlashishini yuzaga keltiruvchi omillarni har tomonlama chuqur o‘rganish, yangicha yondashuv va ilmiy-huquqiy yechim asosida samarador chora-tadbirlarni amalga oshirish muhim ahamiyatga ega. Shunga ko‘ra, Respublikamizda agrar sohani har tomonlama rivojlantirishga, qishloq xo‘jaligi yerlarining hosildorligini oshirish va suv resurslaridan samarali foydalanishga qaratilgan keng ko‘lamli huquqiy islohotlar, konseptual ahamiyatga ega bo‘lgan uzoq muddatli chora-tadbirlar amalga oshirilmoqda. Bu bevosita qishloq xo‘jaligiga mo‘ljallangan yerlarning davlatimiz uchun iqtisodiy, ijtimoiy, ekologik ahamiyatidan kelib chiqib amalga oshirilmoqda. Qishloq xo‘jaligi yerlarida yetishtirilayotgan mahsulotlar aholi moddiy turmush tarzini yaxshilash, kundalik ehtiyojlarini qondirish bilan birgalikda davlat iqtisodiyotining yuksalishiga zamin bo‘lmoqda. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining “Yangi O‘zbekiston strategiyasi” nomli asarida “Qishloq xo‘jaligini jadal rivojlantirish”, “Suv resurslari samaradorligini oshirish” ga milliy iqtisodiyotni rivojlantirish omili sifatida urg‘u berilgan bo‘lsa, “2022–2026 yillarga mo‘ljallangan Yangi O‘zbekistonning taraqqiyot strategiyasi”da tuproq unumdorligini oshirish va muhofaza qilish dolzarb vazifa ekanligi belgilandi. Mana shunday chora-tadbirlarni muntazam amalga oshirilishi qishloq xo‘jaligi sub’yektlarining yerga nisbatan munosabatlarni o‘zgartirilishiga, qishloq xo‘jaligi yerlaridan o‘z maqsadida foydalanilishiga, qonun talablariga rioya etmagan yerdan foydalanuvchilarga nisbatan yerga bo‘lgan huquqlarini bekor qilishgacha bo‘lgan choralar qo‘llanilmoqda. Xuddi shunday maqsadda, Toshkent viloyatining Quyichirchiq tumanida fermer xo‘jaliklarining faoliyati tuman ishchi guruhi tomonidan o‘rganilganda ayrim fermer xo‘jaliklarining qishloq xo‘jaligi yerlaridan o‘z maqsadida foydalanilmasdan, boshqa maqsadda foydalanilayotganligi, bog‘ uchun ajratilgan yer maydonlaridagi bog‘ qarovsiz holatdaligi aniqlangan va holat yuzasidan tumandagi yer nazoratiga mas’ul takshilot xodimlari tomonidan dalolatnoma rasmiylashtirilgan va qishloq xo‘jalik sub’yektiga aniqlangan kamchiliklarni bartaraf etish yuzasidan ogohlantirishlar berilgan. Biroq, amalga oshirilgan choralar samarasiz yakunlangach qishloq xo‘jalik sub’yektlariga nisbatan yerga bo‘lgan huquqlarini bekor qilish ya’ni, tuman hokimiyati bilan tuzilgan yer ijara shartnomasini bekor qilish yuzasidan Nurafshon tumanlararo iqtisodiy sudiga da’vo ariza bilan murojaat qilingan. Vaholangki, taraflar o‘rtasida tuzilgan yer ijara shartnomasida yerdan uning belgilangan maqsadga muvofiq oqilona foydalanish, tuproq unumdorligini oshirish, ishlab chiqarishni tabiatni muhofaza qiluvchi texnologiyalarni qo‘llash, o‘z xo‘jalik faoliyati natijasida hududdagi ekologik vaziyatning yomonlashuviga yo‘l qo‘ymaslik, ijaraga berilgan qishloq xo‘jaligi yerlari, shuningdek ekinlaridan qishloq xo‘jaligi ekinlari shartnomasida nazarda tutilmagan boshqa maqsadlarda foydalanilishi amaldagi qonun hujjatlarida nazarda tutilgan barcha kelib chiqadigan oqibatlari bilan birgalikda ijara shartnomasini qo‘pol ravishda buzish hisoblanishi belgilangan. O‘zbekiston Respublikasi Prezidentining 2019-yil 20-martdagi “O‘zbekiston Respublikasida bog‘dorchilik va issiqxona xo‘jaligini yanada rivojlantirish chora-tadbirlari to‘g‘risida”gi PQ-4246-sonli Qarorida 2019-yil 1-avgustga qadar mavjud mevali bog‘lar va issiqxona xo‘jaliklarini har bir fermer xo‘jaligi, qishloq xo‘jaligi korxonasi kesimida yaroqsiz va iqtisodiy jihatdan samarasiz bog‘lar o‘rnida iqtisodiy samarador yangi bog‘lar barpo etish belgilangan. O‘zbekiston Respublikasi Yer kodeksining 36-moddasining birinchi qismiga ko‘ra, butun yer uchastkasiga yoki uning bir qismiga egalik qilish huquqi yoxud undan doimiy yoki muddatli foydalanish huquqi, shuningdek yer uchastkasini ijaraga olish huquqi yer uchastkasidan belgilanganidan boshqa maqsadlarda foydalanilganida, yer uchastkasidan oqilona foydalanilmaganda, bu qishloq xo‘jaligiga mo‘ljallangan yerlar uchun hosildorlik darajasi uch yil mobaynida normativdan (kadastr bahosiga ko‘ra) past bo‘lishida ifodalanganda ham bekor qilinadi. Sud muhokamasi jarayonida tumandagi mutasaddi idoralar vakillari tomonidan tuzilgan dalolatnomadan javobgar tomonidan unga ajratilgan yer uchastkasidan belgilangan maqsadda to‘liq va o‘z maqsadida foydalanilmayotganligi, yer maydonlari qarovsiz holga tashlab qo‘yilganligi holatlari o‘z isbotini topganligi sababli, javobgarlarning tuman hokimi bilan tuzilgan yer ijara shartnomalarini bekor qilish to‘g‘risida hal qiluv qarori qabul qilindi va yerdan foydalanuvchilarning yerga bo‘lgan huquqlari bekor qilindi. Zero, amaldagi Qonunlarning talabiga rioya etmaslik belgilangan javobgarlikka sabab bo‘ladi. Qishloq xo‘jaligi yerlarining belgilangan maqsadlarda foydalanish farovon kelajak garovi hisoblanadi.
