12:56
Aliment haqida 7 ta muhim savolga javob
09:53
O‘zbekiston Respublikasi Prezidenti Shavkat Mirziyoyev “Buyuk ipak yo‘li” xalqaro turizm markazining ochilish marosimida ishtirok etdi.
15:07
SHIFOKOR BO‘LMOQCHIMAN
15:19
Yoshlar yetakchisi, balansi, daftari
15:46
Kitob va internet bir-birini to‘ldirishi kerak(mi?)
18:40
Aliment miqdori, chet elga chiqishga taqiqni olib tashlash, alimentni kamaytirish: aliment bo‘yicha muhim 10 ta qoida
11:14
Yangi stipendiya: miqdori 1 020 ming soʻm!
19.6.2026 129
DUNYO UNIVERSITETLARI TAN OLGAN TALABA
Diyorbek o‘quvchilik davridayoq huquq olimpiadalarida qatnashib, viloyat va respublika bosqichlarida sovrinli o‘rinlarni egalladi. 2020-yilda Toshkent davlat yuridik universitetining Ommaviy huquq fakultetiga yuqori natijalar bilan talaba sifatida qabul qilindi. Huquq sohasini tanlashi uzoq yillardan shakllangan maqsadning davomi edi.
17.6.2026 120
Yangi Renessans – futbol maydonida: o‘zbek futbolining yangi marralari sari
Bugun o‘zbek futboli o‘z tarixidagi eng yuksak nuqtaga – jahon arenalarida o‘z nomini muhrlash darajasiga yetdi. Bu — mustaqillik davrining futboldagi eng katta muvaffaqiyati va Uyg‘onish davrining sportdagi yorqin ifodasidir.
12.6.2026 223
Ixtiyoriy asirlik
Tasavvur qiling: ertalab uyg‘onasiz, telefonni qo‘lingizga olasiz va... ikki soat o‘tib ketgan.
12.6.2026 240
Milliylik va zamonaviylik uyg‘unligi
So‘nggi yillarda O‘zbekistonda moda sohasi sezilarli darajada rivojlanib, yoshlar madaniyatining muhim qismiga aylanmoqda.
11.6.2026 249
Qarzning eng katta foizi inson ruhiyatiga tushadi
Kredit olishdan oldin inson o‘ziga kamida uchta savolni berishi kerak: bu xarid haqiqatan zarurmi, uni qarzsiz amalga oshirishning imkoni bormi va bu qarz ruhiy xotirjamlikni yo‘qotishga arziydimi?
4.6.2026 412
Mahallada mehr tizimi
Eng muhimi, bu sa’y-harakatlar orqali yoshlar orasida mehr-oqibat, birdamlik va ijtimoiy mas’uliyat kuchaymoqda.
4.6.2026 420
Taraqli mahallasi: REAL IMKONIYATLAR ANIQ NATIJALAR BERMOQDA
Qo‘ng‘irot tumanidagi Taraqli mahallasida yoshlar hayotiga oid muhim qaror katta o‘zgarishlarga yo‘l ochdi: 18 nafar yoshga 16 gektar yer ajratildi. Bu yoshlarning kelajak sari tashlagan dadil qadami bo‘ldi. Eng muhimi, bu imkoniyat natijaga aylandi: tashabbuskor 4 nafar yosh 2025-yilda Qozog‘iston va Ozarbayjon bozorlariga chiqib, 20 tonnadan ortiq, jami 70 million so‘mlik qovun va qovoq eksport qilishga erishdi. – Bizga yer ajratilgan kunni yaxshi eslayman. Avvaliga bu imkoniyatdan qanday foydalanishni o‘ylab, biroz ikkilanib ham qolgandik. Lekin mahallamiz yoshlar yetakchisi bizni bir joyga jamlab, yo‘l-yo‘riq ko‘rsatdi, kerakli mutaxassislar bilan bog‘ladi. Yerga ishlov berib, qovun va qovoq yetishtirishni boshladik. Har bir bosqichni o‘rganib, tajriba orttirdik. Keyinchalik mahsulotimizni dastlab ichki bozorda, keyin esa eksportga yo‘naltirdik. 2025-yilda Qozog‘iston va Ozarbayjon davlatlariga mahsulot eksport qilganimiz biz uchun katta yutuq bo‘ldi. Bizga berilgan imkoniyat va bildirilgan ishonch o‘z samarasini berdi, – deydi Jonibek Serikbayev. Bugungi kunda mamlakatimizda yoshlar siyosati izchil va tizimli asosda amalga oshirilayotgan bir paytda mahalla darajasida faoliyat olib borayotgan yoshlar yetakchilarining o‘rni tobora ortib bormoqda. Shu jihatdan Qoraqalpog‘iston Respublikasi Qo‘ng‘irot tumani Taraqli mahallasi yoshlar yetakchisi Nurlan Joljanov faoliyati alohida e’tiborga loyiq. “Taraqli” mahallasi balansi: Aholi: 3016 nafar; Yoshlar: 885 nafar; Xotin-qizlar: 427 nafar. “Yashil” toifa: 621 nafar; “Sariq” toifa: 262 nafar; “Qizil” toifa: 2 nafar. Mahalla drayveri: savdo-sotiq va chorvachilik. Aniq natijalar asosi Nurlan Joljanov faoliyatining muhim bosqichlaridan biri yil boshida amalga oshirilgan xatlov jarayonidir. Mahalladagi 13 nafar ishsiz yosh aniqlanib, ular bilan individual ishlandi. Ishlar Prezidentning 2025-yil 14-fevral kungi videoselektor yig‘ilishida belgilangan vazifalar asosida yanada tizimli tashkil etildi. 13 nafar yosh Qo‘ng‘irot tumani komissiyasining 01-44-sonli bayoniga asosan “Ustyurt qidiruv burg‘ulash boshqarmasi” MChJ rahbariga biriktirildi. Yoshlar bilan korxona rahbarlari bevosita uchrashib, ularning muammolari va takliflarini o‘rgandi. Natijada yil davomida ular 100 foiz ish bilan ta’minlandi: 5 nafari doimiy ish o‘rinlariga joylashtirildi; 5 nafariga imtiyozli kredit ajratildi; 2 nafar yoshga subsidiya asosida asbob-uskunalar olib berildi; 1 nafari kasb-hunarga o‘qitildi. Mahallada yoshlar bandligini ta’minlashda “Bitiruvchi yoshlar” dasturi amalga tatbiq etildi. 2025-yilda Taraqlida jami 72 nafar yosh ta’lim muassasalarini bitirib, shundan 24 nafari mehnat bozoriga kirib keldi. Yoshlar yetakchisi ularning qiziqishlarini o‘rgandi. Maktab bitiruvchilarining 8 nafari ta’limni davom ettirdi; professional ta’lim bitiruvchilaridan 1 nafari ishga joylashdi, 1 nafari o‘qishni davom ettirdi; oliy ta’lim bitiruvchilarining 8 nafari ishga joylashdi, 2 nafari o‘qishni davom ettirdi, 2 nafari kredit asosida qo‘llab-quvvatlandi. Umuman olganda, dastur orqali 73 nafar yosh qamrab olinib, yil yakunida 72 nafarining bandligi ta’minlandi. Taraqli mahallasida yoshlarni qo‘llab-quvvatlashda moliyaviy mexanizmlar keng qo‘llanildi. Jumladan, 22 nafar yoshga jami 215 million so‘m imtiyozli kredit ajratildi. PQ-60, PQ-61 va PQ-62-sonli qarorlar ijrosi doirasida qo‘shimcha 390 million so‘m kredit yo‘naltirildi. Mablag‘lar yoshlarning tadbirkorlikni yo‘lga qo‘yishi va daromad manbayiga ega bo‘lishida muhim bo‘ldi. – Bugun Taraqlida erishilayotgan natijalar tizimli yondashuv, har bir yosh bilan individual ishlash va ularga ishonch bildirish natijasidir, – deydi yoshlar yetakchisi Nurlan Joljanov. – Biz faoliyatimizni oddiy suhbat yoki umumiy chaqiriqlar bilan emas, aniq xatlov, muammo va ehtiyojlarni o‘rganishdan boshladik. Har bir yoshning qiziqishi, salohiyati va hayotiy maqsadini aniqlab, shunga mos yo‘l tutishga harakat qildik. Kimdir tadbirkorlikka qiziqdi – kredit bilan qo‘llab-quvvatladik, kimdir kasb o‘rganmoqchi bo‘ldi – o‘qishga yo‘naltirdik, yana boshqasi ish izlayotgan edi – korxonalar bilan bog‘ladik. Eng muhimi, hech bir yosh e’tibordan chetda qolmadi. Yer ajratish tashabbusi ham aynan shu yondashuvning bir qismi edi. Manzilli yordam 2025-yil davomida “Yoshlar daftari” orqali 5 nafar yoshning kontrakt to‘lovi qoplab berildi, 4 nafar yosh turli o‘quv kurslariga jalb etildi, 2 nafar yoshning haydovchilik kursi xarajatlari qoplandi. Bu orqali yoshlarning ta’lim olishi va kasb egallashi uchun zarur sharoitlar yaratildi. Mahallada xorijda mehnat qilayotgan yoshlar bilan ham muntazam ishlar olib borilmoqda. Migratsiyada bo‘lgan 12 nafar yosh bilan doimiy onlayn muloqotlar yo‘lga qo‘yilib, ularning 4 nafari qaytarilib, bandligi ta’minlandi. Yoshlar bilan ishlash hudud bilan cheklanmasdan, ularning har qanday holatida qo‘llab-quvvatlash tizimi yo‘lga qo‘yilgan. Ijtimoiy himoya va profilaktika Ijtimoiy xavf guruhidagi yoshlar bilan ishlash ham yetakchi faoliyatining ustuvor yo‘nalishlaridan biridir. Otaliqqa olingan 2 nafar yosh bilan individual ishlash natijasida ulardan biri profilaktika hisobidan chiqarildi va haydovchilik kursiga yo‘naltirildi. Ikkinchisi xorijiy til kurslariga jalb qilinib, xarajatlari qoplab berilmoqda. Bu yondashuv yoshlarni jamiyatga moslashtirish va to‘g‘ri yo‘lga yo‘naltirishda muhim ahamiyat kasb etadi. Mahalla yoshlari “Besh tashabbus olimpiadasi” doirasida faol ishtirok etib, sportning shaxmat turi bo‘yicha Qoraqalpog‘istonda g‘oliblikni qo‘lga kiritdi. Bundan tashqari, 2023-yili mahalla yoshlari shashka va shaxmat bo‘yicha olimpiadaning respublika bosqichi g‘olibi bo‘ldi. Natijada mahallaga universal va vorkaut sport maydonchalari qurib foydalanishga topshirilgan. Nurlan Joljanov ham shaxsiy yutuqlari bilan yoshlarga o‘rnak bo‘la oladi. U o‘tgan yili “Yilning eng namunali yoshlar yetakchisi” tanlovida tuman va Qoraqalpog‘iston Respublikasi bosqichida g‘oliblikni qo‘lga kiritdi. 2026-yil I chorak yakunlariga ko‘ra O‘zbekiston bo‘yicha “Top 100 yoshlar yetakchilari” ro‘yxatiga kirdi. “Yetakchi Camp” loyihasi doirasida o‘quv seminarlarini muvaffaqiyatli yakunlab, maxsus guvohnoma bilan taqdirlandi.
4.6.2026 425
Test, talqin va adolat: ona tili va adabiyot fanidan milliy sertifikat sinovidagi bahsli jihatlar
Milliy sertifikat tizimi O‘zbekiston ta’lim makonida muhim o‘rin tutuvchi baholash mexanizmi sifatida paydo bo‘ldi. Mazkur tizim nafaqat o‘quvchilar va o‘qituvchilarning bilim darajasini standart mezonlar asosida aniqlash, balki umumiy ta’lim sifatini monitoring qilishga xizmat qiladi. Shu bilan birga, har qanday baholash tizimi kabi milliy sertifikat imtihonlari ham doimiy takomillashtirishni talab etadi. Ayniqsa, ona tili va adabiyot faniga oid savollarning mazmuni, metodik asoslari va psixologik jihatlari bugungi kunda alohida e’tibor talab qilmoqda. Bu borada soha mutaxassisi sifatida ayrim mulohazalarimizni aytib o‘tishni joiz topdik. Badiiy matn tahlili bilan bog‘liq savollar Milliy sertifikat imtihonlarida 23–27-savollar odatda badiiy matn tahliliga bag‘ishlanadi. Ayni shu savollarda jiddiy metodik muammo yuzaga chiqmoqda. Badiiy matn tabiatan ko‘p qatlamli va ko‘p talqinli hodisadir. Jahon adabiyotshunosligida uzoq vaqtdan beri tan olingan nazariy tamoyillarga, matn tahlili metodlariga asosan bitta matnni turli kitobxonlar yoshi, hayotiy tajribasi, estetik didi va dunyoqarashiga qarab har xil talqin qilishi mumkin. Test tuzuvchi ekspertlar esa ko‘pincha matnga yagona to‘g‘ri talqin nuqtayi nazaridan yondashib, javob variantlarini shakllantirmoqda. Natijada variantlarning mazmunan bir-biriga haddan tashqari yaqin bo‘lib qolishi kuzatilmoqda. Bu holat test topshiruvchida ortiqcha ikkilanishni keltirib chiqaradi va baholashning obyektivligiga putur yetkazadi. Ayniqsa, “muallif nimani nazarda tutgan?” tipidagi savollardan ehtiyotkorlik bilan foydalanish zarur. Adabiyot nazariyasida muallif niyati har doim ham ishonchli tarzda rekonstruksiya qilinavermaydi. Ko‘pincha matn talqini o‘quvchi qabuliga asoslanadi. Shu nuqtayi nazardan, savollarni muallif yoki ekspert pozitsiyasidan emas, balki oddiy kitobxon kuzatishi mumkin bo‘lgan matniy belgilar, obrazlar, mazmun qatlamlari va estetik xulosalar asosida tuzish maqsadga muvofiq bo‘ladi. Yosh va tajriba omilini hisobga olish zarurati Milliy sertifikat tizimining yana bir muhim kamchiligi — barcha talabgorlar (10–11-sinf o‘quvchilari va ko‘p yillik pedagogik tajribaga ega o‘qituvchilar) uchun yagona test bazasidan foydalanishi. Bu yondashuv adolat va pedagogik muvozanat nuqtayi nazaridan jiddiy savol tug‘diradi. O‘quvchi va o‘qituvchi o‘rtasidagi tabiiy farq — bilim chuqurligi, mantiqiy tahlil tajribasi, matnni qabul qilish darajasi va hayotiy tajriba jihatidan juda katta. Bitta test bazasi bu farqlarni e’tiborga olmaydi. Natijada baholashning ishonchliligi pasayadi. Adolatli yechim sifatida o‘quvchilar va o‘qituvchilar uchun alohida test bazalarini shakllantirishni taklif etish mumkin. Bu har bir auditoriyaning real tayyorgarlik darajasini hisobga olishga va natijalarning obyektivligini oshirishga yordam beradi. Qolaversa, esse mavzularini shakllantirishda ham ayni shu omil e’tiborga olinishi kerak. Aprel-may oylarida o‘tkazilayotgan sinovlarda “Muqim ish o‘rniga ega bo‘lish afzalmi yoki ish o‘rnini tez almashtirishmi?” mavzusidagi esse mavzusining hali ish tajribasi mutlaqo shakllanmagan o‘quvchilar uchun berilishi essening hayotiy dalillar, kuzatuvlar bilan yozilishi kerakligi borasidagi mezonni savol ostiga qo‘yadi. Ilmiy matnlarda sun’iy murakkablik muammosi Ona tili faniga oid savollarda ilmiy matnlar asosida tuzilgan topshiriqlarda ba’zan sun’iy murakkablikka duch kelinmoqda. Matnlar haddan tashqari murakkab terminlar va sintaktik konstruksiyalar bilan to‘ldirilgani seziladi. Bunday yondashuv zamonaviy kompetensiyaviy ta’lim talablariga to‘liq mos kelmaydi. Kompetensiyaga asoslangan baholash bilimni “matnni tushuna oladimi, asosiy fikrni ajratib oladimi, xulosa chiqara oladimi?” degan savollarga javob izlaydi. Shuning uchun ilmiy matnlar tabiiy, mantiqiy va yosh xususiyatlariga mos bo‘lishi, savollar esa tushunish, tahlil va qo‘llash ko‘nikmalarini sinashga yo‘naltirilishi lozim. G‘azal tahlili yoki zamonaviy she’riyat? 28–32-savollarning ko‘pincha mumtoz g‘azal tahliliga bag‘ishlanishi ham alohida muhokamani talab qiladi. Mumtoz adabiyotning ahamiyatini inkor etish mumkin emas. Biroq maktab yoshidagi o‘quvchilarning adabiy-matniy tajribasi asosan zamonaviy she’riyat bilan shakllanmoqda. Ular kundalik hayotda aruz vazni, tasavvufiy ramzlar va murakkab tarixiy kontekstga ega g‘azallarga nisbatan kamroq duch kelishadi. Shu bois o‘quvchilar uchun mo‘ljallangan testlarda zamonaviy o‘zbek she’riyati namunalariga kengroq o‘rin berish, she’riy san’atlar va poetik vositalarni zamonaviy janrlar misolida tahlil qilish yanada samarali bo‘ladi. Bu baholash mezonlari bilan o‘quvchilarning real kitobxonlik tajribasi o‘rtasidagi tafovutni kamaytiradi. Adabiyot ro‘yxati milliy, tarbiyaviy va psixologik muvozanatni buzmasligi shart O‘qish tavsiya etilgan badiiy asarlar ro‘yxati ham yosh auditoriyaning psixologik va intellektual xususiyatlarini hisobga olgan holda qayta ko‘rib chiqilishi zarur. Chunki 16–18 yosh oralig‘idagi kitobxonlarning qiziqishlari, dunyoqarashi va ruhiy qabul qilish darajasi o‘ziga xos xususiyatlarga ega. Tanlangan asarlar nafaqat badiiy qiymati, balki tarbiyaviy va ma’naviy salohiyati bilan ham ahamiyat kasb etishi kerak. Ular yoshlarda Vatanga muhabbat, milliy qadriyatlarga hurmat, an’analarga sadoqat, bag‘rikenglik va ijtimoiy mas’uliyat hissini shakllantirishga xizmat qilishi maqsadga muvofiq. “Otamdan qolgan dalalar” (Tog‘ay Murod), “Lolazor” (Murod Muhammad Do‘st), “Qiyomat” va “Asrga tatigulik kun” (Chingiz Aytmatov) kabi asarlar yoshlarning ma’naviy tafakkurini rivojlantirishda muhim o‘rin tutadi va aynan bu asarlarning ro‘yxatdan joy olgani alohida tahsinga loyiq. Shu bilan birga, Frans Kafkaning “Evrilish” yoki Yuy Xuaning “Yashamoq” asarlari kabi falsafiy jihatdan og‘ir, absurd va pessimistik kayfiyat beruvchi, ma’lum hayotiy tajribani talab qiluvchi badiiy ijod namunalarini o‘smir yoshlar uchun tavsiya etishda ehtiyotkor bo‘lish maqsadga muvofiq. Asarning bestseller qiymatga ega bo‘lishi uni barcha yosh vakillari o‘qishi mumkinligini anglatmaydi. Qolaversa, ayrim asarlar 18+ kategoriyaga ega ekanini ham inobatga olish zarur. Xulosa o‘rnida ta’kidlash o‘rinliki, milliy sertifikat imtihonlari O‘zbekiston ta’lim tizimida sifat nazorati vositasi sifatida katta salohiyatga ega. Biroq test savollarini tuzishda adabiyotshunoslik mezonlari, yosh psixologiyasi, kompetensiyaviy yondashuv va kitobxonlik madaniyatini hisobga olish baholash sifatini yanada oshiradi. Bu masalalar bo‘yicha adabiyotshunoslar, metodistlar, psixologlar va amaliyotchi o‘qituvchilarning keng muhokamasi ta’lim sifatini yanada yuksaltirishga xizmat qiladi. Unutmaylikki, har qanday baholash tizimining asosiy maqsadi bilimni o‘lchash emas, balki bilim va kompetensiyalarni rivojlantirishga ko‘maklashishdir.
